1. Khái quát về Đối ngoại tôn giáo
- Khái niệm: Đối ngoại tôn giáo là hoạt động quốc tế của các tổ chức, cá nhân tôn giáo và các hoạt động liên quan đến tôn giáo có định hướng cụ thể nhằm phục vụ lợi ích quốc gia, dân tộc.
- Mối quan hệ với Ngoại giao Nhân dân: Hoạt động đối ngoại của các tổ chức tôn giáo là một kênh quan trọng trong hoạt động đối ngoại nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng.
- Ba hình thức hoạt động chính:
- Thuần túy tôn giáo: Trao đổi đoàn, thảo luận giáo lý, giáo luật, lễ nghi và đào tạo.
- Hoạt động xã hội: Tham gia các diễn đàn quốc tế về hòa bình, môi trường, từ thiện, viện trợ nhân đạo.
- Hoạt động có nội dung chính trị: Đề cao uy tín, ảnh hưởng của giáo hội hoặc phản bác các luận điệu xuyên tạc về tình hình đất nước.
2. Hoạt động quốc tế tiêu biểu của các tôn giáo Việt Nam
- Phật giáo: Là thành viên sáng lập Liên minh Phật giáo toàn cầu; thành viên Tổ chức Phật giáo châu Á vì hòa bình. Đã tổ chức thành công 03 kỳ Đại lễ Vesak Liên hợp quốc (2008, 2014, 2019) với hàng ngàn đại biểu quốc tế tham dự.
- Công giáo: Duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Tòa thánh Vatican. Các Giám mục Việt Nam thực hiện nghĩa vụ trình báo mục vụ 5 năm một lần (Ad Limina). Nhiều dòng tu quốc tế lớn như Dòng Đa Minh đã tổ chức Tổng hội thế giới tại Việt Nam.
- Tin lành: Quan hệ rộng mở với các trung tâm Tin lành lớn tại Mỹ, Hàn Quốc thông qua đào tạo thần học và viện trợ nhân đạo.
- Hồi giáo: Tham dự các cuộc thi đọc Kinh Quran quốc tế tại Malaysia, Indonesia, Brunei. Nhận học bổng từ Ngân hàng Phát triển Hồi giáo (IDB) để đào tạo chức sắc.
3. Đấu tranh nhân quyền trên lĩnh vực tôn giáo
Hiện nay, vấn đề dân chủ, nhân quyền và tự do tôn giáo đang bị các thế lực thù địch lợi dụng làm “vũ khí” để can thiệp vào công việc nội bộ của Việt Nam.
- Nhận diện âm mưu lợi dụng:
- Sử dụng thông tin thiếu khách quan từ các cá nhân định kiến để xây dựng Báo cáo tự do tôn giáo quốc tế (như của USCIRF - Mỹ) nhằm vu cáo Việt Nam “vi phạm nhân quyền”.
- Kích động chức sắc, tín đồ tuần hành, biểu tình dưới chiêu bài “bảo vệ môi trường”, “đòi đất đai” để gây mất ổn định an ninh trật tự.
- Lợi dụng không gian mạng để phát tán video, bài viết xuyên tạc chính sách của Đảng, kêu gọi tẩy chay các sự kiện chính trị như bầu cử.
- Lập luận đấu tranh phản bác:
- Về pháp lý: Việt Nam đã hoàn thiện hệ thống pháp luật với Luật Tín ngưỡng, tôn giáo 2016, phù hợp với Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị mà Việt Nam là thành viên.
- Về thực tiễn: Nhà nước đã công nhận 41 tổ chức thuộc 16 tôn giáo khác nhau với hơn 26,5 triệu tín đồ. Hàng ngàn cơ sở thờ tự được xây mới, sửa chữa khang trang.
- Về đóng góp xã hội: Trong đại dịch Covid-19, các tôn giáo đã ủng hộ hàng nghìn tỷ đồng, hàng ngàn tấn nhu yếu phẩm và tình nguyện cho mượn cơ sở làm nơi cách ly, điều trị. Đây là bằng chứng sống động nhất về sự đồng hành của tôn giáo với dân tộc.
4. Định hướng công tác thông tin, tuyên truyền đối ngoại
- Chủ động thông tin: Kịp thời giới thiệu hình ảnh đất nước Việt Nam đổi mới, hòa bình và tôn trọng tự do tôn giáo đến cộng đồng quốc tế và 5,3 triệu kiều bào.
- Đa dạng hóa hình thức: Tăng cường tuyên truyền qua internet, mạng xã hội, các buổi hội thảo quốc tế và qua chính tiếng nói của chức sắc tôn giáo yêu nước.
- Phối hợp vùng biên giới: Tăng cường hợp tác với Lào, Campuchia, Trung Quốc để đấu tranh với âm mưu lợi dụng tôn giáo gây chia rẽ dân tộc (như âm mưu lập “Vương quốc Mông”, “Tin lành Đề-ga”).
NGUỒN TRÍCH DẪN
Tài liệu bồi dưỡng Đề án 219 (2021), trang 330-331-332-333-334-335-336-337-338-339-340-341-342-343-344-345-346-347-348-349-350-351-352-353-410-411-412-413-414-415-416-417-418-419-420-421-422-423-424-425-426-427-428-429-430.Last modified on March 19, 2026